Είναι εκείνη η στιγμή του χρόνου. Ο Σεπτέμβριος έχει μπει για τα καλά, οι πρώτες ψύχρες σε κάνουν να ψάχνεις τη ζακέτα στο βάθος της ντουλάπας και συνειδητοποιείς ότι τα σορτσάκια και τα αέρινα φορέματα πρέπει να αποσυρθούν. Αλλά πρόσεχε. Αν απλώς τα πετάξεις σε μια κούτα, τον επόμενο Μάιο θα κλαις πάνω από κατεστραμμένα υφάσματα. Η σωστή φροντίδα για τα καλοκαιρινά ρούχα δεν είναι αγγαρεία, είναι επένδυση.

Ειλικρινά, έχω χάσει το μέτρημα πόσες φορές βρήκα λεκέδες από αντηλιακό που “εμφανίστηκαν” μετά από έξι μήνες αποθήκευσης. Ξέρεις, αυτοί οι κίτρινοι λεκέδες που δεν βγαίνουν με τίποτα. Για να μην την πατήσεις κι εσύ, ας δούμε πώς θα τα σώσεις. Μπορείς να βρεις περισσότερες λεπτομέρειες και εδώ: https://www.sparklean.gr/blog/καλοκαιρινά-ρούχα/.

Το ξεκαθάρισμα: Μην κρατάς ό,τι δεν φόρεσες φέτος

Πριν καν πιάσεις το απορρυπαντικό, κάνε μια χάρη στον εαυτό σου. Άδειασέ τα όλα στο κρεβάτι. Κοίταξέ τα. Αυτό το παρεό που δεν έβγαλε την τσάντα της παραλίας ούτε μια φορά; Δώστο. Σύμφωνα με στατιστικές, το 80% των ανθρώπων φοράει μόνο το 20% της γκαρνταρόμπας του. Είναι μαθηματικά βέβαιο ότι κουβαλάς περιττό βάρος.

Αν ένα ρούχο είναι σκισμένο ή έχει ξεθωριάσει πάνω από 40% από τον ήλιο, δεν υπάρχει λόγος να πιάνει χώρο. Η οργάνωση ξεκινάει από την αφαίρεση. Μερικές φορές νιώθω ότι δεν θέλουμε να αποχωριστούμε τα ρούχα γιατί φοβόμαστε ότι θα χάσουμε τις αναμνήσεις του καλοκαιριού. Αλλά η μπλούζα με τον λεκέ από παγωτό δεν είναι η ανάμνηση, είναι απλώς ένα χαλασμένο ύφασμα.

Η λίστα του γρήγορου ελέγχου

• Είναι το χρώμα ακόμα ζωντανό;
• Μπαίνω ακόμα σε αυτό το τζιν σορτς;
• Το φόρεσα τουλάχιστον 3 φορές φέτος;
• Χρειάζεται επιδιόρθωση που κοστίζει παραπάνω από το ίδιο το ρούχο;

Το πλύσιμο είναι ιερό: Αλάτι, άμμος και αντηλιακά

Ποτέ, μα ποτέ μην αποθηκεύεις ρούχα που “φαίνονται” καθαρά. Το αλάτι της θάλασσας είναι ύπουλο. Μένει ανάμεσα στις ίνες και τις διαβρώνει σιγά σιγά. Το ίδιο και το χλώριο της πισίνας. Αν αφήσεις ένα μαγιό με χλώριο στην κούτα, την άνοιξη το λάστιχο θα λιώνει στα χέρια σου.

Χρησιμοποίησε κρύο νερό, γύρω στους 30 βαθμούς. Το ζεστό νερό καταστρέφει την ελαστικότητα, ειδικά στα μαγιό που έχουν spandex σε ποσοστό 15% με 20%. Και κάτι ακόμα. Μη χρησιμοποιείς μαλακτικό στα αθλητικά ή τα μαγιό. Φράζει τους πόρους του υφάσματος και μετά μυρίζουν περίεργα.

Η μάχη με τους λεκέδες που δεν φαίνονται

Εδώ είναι το μυστικό που οι περισσότεροι αγνοούν. Τα αντηλιακά περιέχουν λάδια και χημικά φίλτρα. Όταν τα αποθηκεύεις, αυτά οξειδώνονται. Εκεί που νόμιζες ότι η λευκή σου τουνίκ είναι πεντακάθαρη, τον Μάρτιο θα δεις κίτρινες στάμπες στις μασχάλες και τη λαιμόκοψη.

Πριν το τελευταίο πλύσιμο, έλεγξε τα ρούχα κάτω από δυνατό φως. Αν δεις έστω και μια υποψία λιπαρότητας, ρίξε λίγο τοπικό καθαριστικό. Ίσως φανεί υπερβολικό, αλλά το 95% των μόνιμων λεκέδων στα καλοκαιρινά δημιουργούνται κατά τη διάρκεια της αποθήκευσης, όχι κατά τη χρήση.

Ίσως φταίει η βιασύνη μας να τελειώνουμε με τις δουλειές, αλλά αυτή η λεπτομέρεια κάνει τη διαφορά. Μερικοί λένε ότι η μαγειρική σόδα κάνει θαύματα στους λεκέδες από ιδρώτα. Δοκίμασέ το, δεν χάνεις τίποτα.

Σωστή αποθήκευση: Πες όχι στις πλαστικές σακούλες

Εδώ είναι που οι περισσότεροι κάνουμε το μεγαλύτερο λάθος. Παίρνουμε αυτές τις τεράστιες πλαστικές σακούλες, βάζουμε μέσα τα ρούχα, τραβάμε τον αέρα με την ηλεκτρική σκούπα και νιώθουμε περήφανοι. Λάθος. Τα φυσικά υφάσματα, όπως το βαμβάκι και το λινό, χρειάζεται να “αναπνέουν”.

Το πλαστικό εγκλωβίζει την υγρασία. Αν μείνει έστω και 1% υγρασία μέσα, θα αναπτυχθεί μούχλα. Και η μυρωδιά της μούχλας δεν φεύγει ούτε με δέκα πλυσίματα. Προτίμησε υφασμάτινες θήκες ή παλιά βαμβακερά σεντόνια για να τυλίξεις τα καλά σου κομμάτια.

Για τα λινά, που είναι ο βασιλιάς του καλοκαιριού, μην τα κρεμάς. Το λινό έχει την τάση να ξεχειλώνει αν μείνει στην κρεμάστρα για 6 μήνες. Δίπλωσέ τα χαλαρά.

Προστασία από τους «απρόσκλητους επισκέπτες»: Πέρα από τη ναφθαλίνη

Υπάρχει ένας κοινός μύθος ότι ο σκόρος κάνει επιθέσεις μόνο στα βαριά μάλλινα παλτό και τα πουλόβερ μας. Μακάρι να ήταν έτσι. Η αλήθεια είναι πολύ πιο ωμή. Ο σκόρος, ή μάλλον οι προνύμφες του, αναζητούν πρωτεΐνη και οργανική ύλη. Αν αφήσεις ένα βαμβακερό T-shirt που έχει πάνω του έστω και ελάχιστα υπολείμματα από αντηλιακό, ιδρώτα ή νεκρά κύτταρα του δέρματος, το έχεις μετατρέψει αυτόματα σε γκουρμέ γεύμα. Σχεδόν το 35% των ζημιών σε αποθηκευμένα υφάσματα συμβαίνει επειδή τα ρούχα δεν ήταν 100% “κλινικά” καθαρά πριν μπουν στο κουτί.

Ξέχνα τις ναφθαλίνες. Πέρα από το ότι μυρίζουν σαν αποθήκη του 1985 και η μυρωδιά τους ποτίζει τις ίνες σε σημείο που δεν φεύγει ούτε με τρία πλυσίματα, είναι και τοξικές. Δεν θέλεις αυτά τα χημικά δίπλα στο δέρμα σου. Υπάρχουν λύσεις που είναι όχι μόνο κομψές αλλά και απίστευτα αποτελεσματικές αν τις χρησιμοποιήσεις σωστά.

• Κέδρος: Είναι ίσως το πιο ισχυρό φυσικό απωθητικό. Τα μικρά ξύλινα δαχτυλίδια ή κυβάκια από κέδρο αναδύουν έλαια που ο σκόρος σιχαίνεται. Ένα μικρό μυστικό όμως: μετά από μερικούς μήνες, η μυρωδιά εξασθενεί. Μην τα πετάξεις! Τρίψε τα ελαφρά με ένα γυαλόχαρτο και θα γίνουν σαν καινούργια.
• Λεβάντα: Η κλασική αξία. Δεν διώχνει απλώς τον σκόρο, αλλά δρα και ως φυσικό ηρεμιστικό για εσένα όταν ξανανοίξεις τις ντουλάπες σου. Σύμφωνα με έρευνες, η οσμή της λεβάντας μπορεί να μειώσει τα επίπεδα άγχους, οπότε το να μυρίζουν τα ρούχα σου έτσι είναι ένα δώρο στον μελλοντικό σου εαυτό.
• Αποξηραμένες φλούδες λεμονιού και πορτοκαλιού: Τα εσπεριδοειδή περιέχουν λιμονένιο, μια ουσία που λειτουργεί ως φυσικό εντομοαπωθητικό. Απλώς βεβαιώσου ότι οι φλούδες είναι τελείως αποξηραμένες (σαν τσιπς), γιατί αν έχουν υγρασία, θα βγάλουν μούχλα.
• Φύλλα δάφνης και γαρίφαλο: Αν θέλεις κάτι πιο “πικάντικο”, φτιάξε μικρά πουγκιά με αυτά τα δύο. Το άρωμά τους είναι τόσο έντονο που κανένα έντομο δεν θα τολμήσει να πλησιάσει σε ακτίνα ενός μέτρου.

Βάλε αυτά τα σακουλάκια στρατηγικά. Μην τα πετάς απλώς από πάνω. Τοποθέτησέ τα ανάμεσα στις στρώσεις των ρούχων. Είναι αυτές οι μικρές λεπτομέρειες που κάνουν τη διαφορά ανάμεσα σε μια ντουλάπα που μοσχοβολάει φρεσκάδα και σε μια που αναδύει κλεισούρα και εγκατάλειψη.

Φροντίδα παπουτσιών και αξεσουάρ: Τα ξεχασμένα θύματα

Συχνά εστιάζουμε στα ρούχα και πετάμε τα παπούτσια σε μια γωνία ή σε ένα μεγάλο κουτί όλα μαζί. Μεγάλο λάθος. Τα καλοκαιρινά παπούτσια, ειδικά τα σανδάλια και οι εσπαντρίγιες, τραβάνε όλη την ταλαιπωρία της ζέστης και της σκόνης.

Τα δερμάτινα σανδάλια είναι οργανικό υλικό. Φαντάσου το δέρμα σου μετά από μια μέρα στον ήλιο χωρίς ενυδάτωση. Θα σκάσει, σωστά; Το ίδιο παθαίνει και το λουράκι του σανδαλιού σου. Πριν τα αποθηκεύσεις, καθάρισέ τα με ένα νωπό πανί και πέρασέ τα με μια ειδική ενυδατική κρέμα για δέρματα ή ακόμα και με λίγο baby oil σε ένα βαμβάκι. Αυτό θα κρατήσει το δέρμα ελαστικό στο 90% της αρχικής του κατάστασης και δεν θα το βρεις ξεφλουδισμένο τον επόμενο χρόνο.

Οι εσπαντρίγιες είναι μια άλλη πονεμένη ιστορία. Η σόλα από σχοινί (γιούτα) είναι σαν σφουγγάρι. Αν έχουν μαζέψει λάσπη ή υγρασία και τις κλείσεις σε κουτί, θα αναπτύξουν μύκητες. Πάρε μια παλιά οδοντόβουρτσα, λίγη σόδα μαγειρικής και τρίψε το σχοινί στεγνά. Αν χρειαστεί νερό, χρησιμοποίησε ελάχιστο και άφησέ τις να στεγνώσουν στον ήλιο για τουλάχιστον 48 ώρες πριν τις αποθηκεύσεις.

Και οι ψάθινες τσάντες; Είναι το σήμα κατατεθέν του καλοκαιριού αλλά και το πιο εύκολο αξεσουάρ να καταστραφεί. Η ψάθα σπάει αν πιεστεί. Μην τις στοιβάζεις. Αν έχεις μια μεγάλη tote bag, γέμισέ την με χαρτί αφής ή ακόμα και με παλιά καθαρά T-shirts. Αυτό βοηθάει την τσάντα να διατηρήσει το 100% του σχήματός της. Είναι πραγματικά κρίμα να βγάλεις την αγαπημένη σου τσάντα από το πατάρι και να την βρεις “πίτα” ή με μόνιμα τσακίσματα που δεν διορθώνονται.

Μια τελευταία σκέψη για το αύριο: Η ηθική της ντουλάπας

Ίσως όλη αυτή η διαδικασία σου φαίνεται βουνό. “Γιατί να κάτσω να ενυδατώσω ένα σανδάλι των 20 ευρώ;” μπορεί να αναρωτηθείς. Η απάντηση δεν είναι οικονομική, είναι ηθική και περιβαλλοντική. Ζούμε σε μια εποχή που η γρήγορη μόδα (fast fashion) μας έχει μάθει να θεωρούμε τα ρούχα αναλώσιμα. Το 60% των ρούχων που παράγονται παγκοσμίως καταλήγουν σε χωματερές μέσα σε ένα χρόνο από την αγορά τους.

Το να φροντίζεις τα ρούχα σου ώστε να κρατήσουν 5, 8 ή 10 χρόνια είναι μια επανάσταση. Είναι ο απόλυτος σεβασμός στους φυσικούς πόρους που καταναλώθηκαν —το νερό που χρειάστηκε για το βαμβάκι, την ενέργεια για τη μεταφορά. Όταν καθαρίζεις προσεκτικά ένα λινό πουκάμισο, δείχνεις σεβασμό και στον άνθρωπο που το έραψε κάπου στην άλλη άκρη του κόσμου.

Επιπλέον, υπάρχει κάτι πολύ ικανοποιητικό στο να φοράς ένα ρούχο που έχει “ιστορία”. Αυτό το φόρεμα που το είχες σε εκείνο το νησί πριν 4 χρόνια και είναι ακόμα σαν καινούργιο, έχει μια αξία που δεν αγοράζεται.

Κλείνοντας, μια τελευταία συμβουλή: οι ετικέτες είναι ο οδικός σου χάρτης. Μην τις αγνοείς. Αν λέει “μόνο στεγνό καθάρισμα”, υπάρχει λόγος. Το βισκόζ μπορεί να μαζέψει έως και 15% στο πρώτο λάθος πλύσιμο, ενώ το μετάξι μπορεί να χάσει τη λάμψη του αν δει σκληρό απορρυπαντικό. Κάθε ύφασμα έχει τη δική του “προσωπικότητα” και αν την σεβαστείς, θα σε ανταμείψει με χρόνια χρήσης.